🚗✈️ Voandalana au Quotidien · Sujets Divers & Conseils Pratiques 💡
Magazine en ligne — Tourisme · Culture · Voyage · Artisanat · Actualités de Madagascar
👶🌿 KOLONTSAINA SY FIARAHAMONINA
Ny fady zaza kambana eo amin'ny Antambahoaka
Nampahafantatra bebe kokoa ity lohahevitra ity ny hira malaza mitondra ny lohateny hoe « Zaza Kambana », noforonin'i Zozo sy Dorlys, mpanakanto kaiamba avy amin'ny faritra Mananjary, ary naverin'ny tarika FAKR tamin'ny endrika Fusion Alternative Rock Kaiamba. Mitantara ny zava-misy sy ny fijerin'ny fiarahamonina momba ny zaza kambana ao amin'ny Antambahoaka ny tononkiran'ity hira ity.
🔮 Fihevitra nentin-drazana momba ny zaza kambana
Anisan'ireo fomba amam-panao mampiavaka ny vondrom-poko Antambahoaka any amin'ny faritra atsimo atsinanan'i Madagasikara ny fady mifandraika amin'ny zaza kambana. Na dia efa niteraka adihevitra sy fanoherana maro aza izany nandritra ny taona maro, dia mbola iray amin'ireo lovantsofina lalim-paka ao anatin'ny kolontsain'ity vondrom-piarahamonina ity.
Araka ny finoana nentin-drazana, dia heverina ho mitondra loza sy vintana ratsy ho an'ny fianakaviana sy ny fiarahamonina ny zaza kambana. Noho izany dia nisy fotoana naharitra izay tsy nankatoavan'ny fokonolona ny fitaizana azy ireo.
📖 Avy aiza ny niavian'io fady io ?
Raha ny lovantsofina no arahina, dia avy amin'ny tantara nitranga nandritra ny adim-poko taloha no niavian'io fady io. Voalaza fa nisy renim-pianakaviana nandositra niaraka tamin'ny zanany kambana, saingy voatery niverina haka ny iray tavela.
Tamin'izany no nahazoan'ny fahavalo azy sy nampahory azy, ka nanomboka teo dia noheverina ho fototry ny loza ny fisian'ny zaza kambana.
👨👩👧👦 Fiantraikany tamin'ny fiainana andavanandro
Nandritra ny taona maro dia nisy ireo ray aman-dreny voatery nandao ny tanànany rehefa nandà ny hanaraka izany fady izany. Tsy navela handray anjara tamin'ny fombafomba sasany sy ny fetin'ny Sambatra ihany koa ireo zaza kambana, ary tsy nekena ho tafiditra tanteraka tao anatin'ny fiarahamonina.
🌱 Fiovana tsikelikely eo anivon'ny fiarahamonina
Na izany aza, niova tsikelikely ny toe-tsaina tato anatin'ny taona vitsivitsy. Miaraka amin'ny fanentanana ataon'ny fikambanana mpiaro ny zon'ny ankizy sy ny fanohanan'ny fanjakana, dia maro kokoa ireo fianakaviana sahy mitaiza ny zanany kambana.
Anisan'ny nandray anjara tamin'izany ny ivontoerana CATJA (Centre d'Accueil et de Transit des Jumeaux Abandonnés) ao Mananjary, izay miaro sy mandray an-tanana ireo zaza kambana nilaozana.
👑 Fanapahan-kevitry ny mpitondra nentin-drazana
Misy ihany koa ireo mpitondra nentin-drazana sy mpanjaka eo an-toerana nanapa-kevitra ny hampitsahatra ity fomba fanao ity amin'ny alalan'ny lanonana sy fombafomba manokana, ho mariky ny fampihavanana amin'ny razana sy ny fanekena ny fiovan'ny fiarahamonina.
💡 Fehin-kevitra : Fifanoherana kolontsaina sy zon'olombelona
Ankehitriny, ny resaka zaza kambana eo amin'ny Antambahoaka dia maneho ny fifanoheran'ny kolontsaina sy ny zon'olombelona, saingy mampiseho ihany koa fa afaka miara-dalana ny fanajana ny lova nentin-drazana sy ny fiarovana ny ain'olombelona.
Porofon'izany ny fiovan'ny fomba fijerin'ny taranaka vaovao, izay maniry ny hitahiry ny maha izy azy nefa mandray ihany koa ny soatoavina manome lanja ny aina sy ny hasin'ny ankizy rehetra.
🔮⛩️ NY JORO SY NY SORONA
Fifandraisan'ny Malagasy amin'ny Zanahary sy ny Razana
Ao anatin'ireo lova ara-kolontsaina tranainy indrindra mbola voatahiry eto Madagasikara, anisan'ny manana ny lanjany manokana ny joro sy ny sorona. Na dia miova aza ny vanim-potoana sy ny fomba fiaina, mbola maro ireo vondrom-piarahamonina sy fianakaviana manohy sy mampihatra izany ho fomba iray ifandraisana amin'ny Zanahary sy ny razana.
⛩️ Fomban-drazana mbola misy ao anatin'ny fiarahamonina malagasy
Ho an'ny Malagasy maro, tsy fombafomba tsotra ny joro, fa fomba ara-panahy maneho fanajana ny Mpahary sy ireo razambe nialoha lalana, sady fangatahana fitahiana amin'ny lafiny rehetra amin'ny fiainana.
📖 Avy aiza ny teny hoe "Joro" ?
Raha ny fanazavan'ny manampahaizana momba ny kolontsaina malagasy, Eddy Jean Philippe, filoha lefitry ny fikambanana Tandroharena, dia misy lovantsofina milaza fa avy amin'ny fomba nijoroan'ny Malagasy teo am-panaovana sorona sy vavaka no niavian'ny teny hoe "joro".
Rehefa nifandray tamin'ny Zanahary mantsy ny razantsika dia nijoro tamim-panajana sy tamim-panetren-tena. Io fijoroana io no inoana fa lasa niavian'ny anarana hoe joro.
Araka ny fanadihadiana ara-kolontsaina dia hita amin'ny sivilizasiona maro eran-tany ihany koa ny fisian'ny sorona sy fanatitra. Ao amin'ny kolontsaina jiosy, ohatra, dia nisy ny fanolorana zanak'ondry tsy misy kilema. Midika izany fa na samy manana ny fomba amam-panaony aza ny firenena tsirairay, dia misy teboka iraisana amin'ny fanomezam-boninahitra ny Mpahary sy fangataham-pitahiana.
🐂 Sorona : tandindon'ny fanajana sy fangataham-pitahiana
Ao amin'ny kolontsaina malagasy, ny sorona dia tsy natao ho fampisehoana harena na hery, fa manana heviny lalina kokoa.
Ny biby atolotra toy ny omby, osy, akoho na ondry dia tandindon'ny fanajana sy fanolorantena amin'ny Zanahary. Amin'ny alalan'izany no anehoana fangatahana orana, fahavokarana, fahombiazana amin'ny asa, fiarovana ny fiompiana ary fitahiana ho an'ny taranaka.
Nasongadin'ny manampahaizana ihany koa fa sarobidy indrindra amin'ny Malagasy ny aina. Izany no antony nahatonga ny razantsika ho tena niaro ny vehivavy bevohoka, izay nantsoina hoe "mitondra rano", satria ny rano dia tandindon'ny aina sy ny fiainana.
🌧️ Joro orana : fangatahana hahavokatra ny tany sy ny fiompiana
Anisan'ny tanjona lehibe amin'ny joro ny fangatahana orana sy fahavokarana. Amin'ny fiarahamonina mpamboly sy mpiompy dia inoana fa ny fitahian'ny Zanahary sy ny razana no manampy amin'ny fahombiazan'ny fambolena sy ny fiompiana.
Angatahina mandritra ny joro ny hahatongavan'ny orana ara-potoana, ny hahavokaran'ny vary sy ny voly samihafa, ary ny fiarovana ny omby sy ny biby fiompy amin'ny aretina sy ny halatra. Tafiditra ao anatin'ny vavaka atao ihany koa ny fangatahana fahasalamana, ny fitomboan'ny zaza ary ny faharetan'ny aina ho an'ny olon-dehibe.
🌊 Ny Sihanaka sy ny maha-ivon'ny joro azy
Raha misy foko iray malaza amin'ny fanatanterahana joro dia ny Sihanaka no isan'ny voalohany voatonona. Any amin'ny faritr'Alaotra no tena ahitana izany, ka ny "joro orana" no anarana iantsoana azy.
Mandritra ny lanonana dia atokana sy anomezam-boninahitra ny Zanahary, ny mpanazary, ny razana ary ireo fanahy heverina ho mahasoa. Mety ho fianakaviana iray no manatanteraka ny joro, saingy misy koa ireo fotoana iarahan'ny tanàna iray manontolo manao izany rehefa misy antony lehibe iombonana.
📍 Anororo sy Antsampananefatra : toerana masina mbola manintona mpikaroka
Ao amin'ny distrikan'Amparafaravola no misy ireo toerana roa malaza indrindra amin'ny fanaovana joro dia Anororo sy Antsampananefatra, any akaikin'i Mahakary. Efa an-taonany maro no nahafantarana ireo tanàna ireo ho ivon'ny fomba amam-panao sy ny fivavahana nentin-drazana.
Mbola misy hatramin'izao ireo lanonana ara-kolontsaina sy sorona omby izay mahasarika olona avy amin'ny faritra maro. Ho an'ny mpikaroka sy mpandinika ny kolontsaina malagasy dia anisan'ireo toerana ahitana porofo mivaingana momba ny fitohizan'ny lova ara-panahy navelan'ny razana ireo toerana ireo.
🗺️ Tsy ny Sihanaka ihany : joro hita amin'ny faritra maro
Na dia malaza amin'izany aza ny Sihanaka, dia tsy izy ireo irery no manao joro. Ny Betsimisaraka sy ireo vondrom-poko hafa manerana an'i Madagasikara dia samy manana fomba mitovitovy amin'izany, na dia mety hisy aza ny fahasamihafana eo amin'ny antsipirihany sy ny fomba fanatanterahana azy.
Manaporofo izany fa lalina ao anatin'ny maha-Malagasy ny finoana ny fifandraisana misy eo amin'ny velona sy ny razana.
🌿 Lova ara-panahy sy ara-kolontsaina mila tehirizina
Ao anatin'ny fiovan'ny fiarahamonina maoderina dia mbola mitoetra ho ampahany lehibe amin'ny maha-izy azy ny Malagasy ny joro sy ny sorona. Ho an'ny sasany dia fomba ara-pivavahana sy ara-panahy izany. Ho an'ny hafa kosa dia lova ara-kolontsaina sy ara-tantara mendrika hotehirizina sy hianarana.
Na inona na inona fijery, ny joro dia mijanona ho vavolombelon'ny fifandraisana lalina misy eo amin'ny Malagasy, ny tontolo manodidina azy, ny razany ary ny Zanahary. Ary izany no mahatonga azy ho iray amin'ireo harena ara-kolontsaina mbola velona sy mitantara ny tantaran'ny firenena hatramin'izao.
⛰️ ANTONGONA – Imamo
"Efa ho lava ohatra ny afon'Antongona"
Ao anatin'ireo vohitra manan-tantara sy rakotry ny vakoka eto Imerina, isan'ny tena mampiavaka azy i Antongona, any amin'ny faritr'Imamo, 36 km miala an'Antananarivo. Toerana avo sy sarotra hihanihana izy, sady toerana nitahiry tantara lalina momba ny fiarovana sy ny ady tamin'ny andro fanjakan'ny Ntaolo.
Misy fomba fiteny malagasy iray malaza manao hoe :
« Efa ho lava ohatra ny afon'Antongona »
— Fomba fiteny malagasy
Fomba fiteny mbola ampiasaina mandraka ankehitriny izy io, entina milaza zavatra na raharaha miverimberina matetika loatra ka very lanja na tsy asian'ny olona saina intsony.
🔥 Ny niavian'ilay fomba fiteny
Noho i Antongona toerana avo sy mahatazana lavitra, dia izy no isan'ireo toerana stratejika nampiasaina hitiliana fahavalo fahiny. Raha vao nahita loza na fanafihana ireo mpiambina teny an-toerana, dia nandrehitra afo izy ireo ho famantarana sy fanairana ho an'ny tao amin'ny Rovan'Antananarivo mba handefasana miaramila hamonjy.
Rehefa nandeha anefa ny fotoana dia voalaza fa nisy fotoana natao matetika loatra ny fandrehetana afo, indraindray aza tsy nisy antony lehibe akory. Vokatr'izany, tsy noraisin'ny tao an-dRenivohitra ho zava-dehibe intsony ilay famantarana ka nitsahatra ny fandefasana miaramila. Farany, voalaza fa tafiditra sy babo i Antongona rehefa tena nisy ny fanafihana.
Io tantara io no nipoiran'ilay fomba fiteny hoe :
« Efa ho lava ohatra ny afon'Antongona »
🚶 Ny dia mankany Antongona
Raha miainga eto Antananarivo dia mizotra mankany amin'ny lalam-pirenena mankany Itasy. Rehefa tonga eo amin'ny fidirana an'Imerintsiatosika dia hita eny ankavanana ny lalana mankany Antongona.
Mbola ahitàna takelaka sy toro-làlana eny an-dalana, nefa maro ihany koa no manontany ny mponina eny an-toerana mba tsy ho diso lalana.
Ny ampahan-dalana farany kosa dia lalana mamovoka sy an-tongotra manodidina ny 7 km eo, mamakivaky tanim-bary sy vohitra ambanivohitra izay mbola mitahiry ny hakanton'ny tontolo nentin-drazana.
Rehefa tonga eny Ambohibato vao manomboka ny fiakarana tena izy mankany an-tampon'Antongona.
🏯 Rova voaaro sy sarotra hidirana
Anisan'ireo Rova nanana tetika fiarovana matanjaka i Antongona. Tery, miolakolaka ary misy tohatra vato ny lalana miakatra, natao indrindra hampiadana ny fahavalo mety hanafika.
Mbola hita eny an-toerana ireo rarivato fahiny sy ireo vakoka sisa tavela tamin'ireo vavahady maro sosona niaro ny Rova.
Eny an-tampony kosa no misy ireo tranokotona roa, izay naorina eo amin'ny toerana nisy ny Rova fahiny. Hita eo ihany koa ireo fasan'ireo mpanjaka sy ny taranak'andriana nonina sy nifehy an'Antongona fahiny.
👑 Antongona sy ny tantara
Tamin'ny andron-dRalambo no voalaza fa renivohitry ny Vazimba Zanakolondrano i Antongona. Tatỳ aoriana dia naniraka an'Andriambodivato sy ireo taranak'Andriampolofantsy ary Andriampanorimanga ny mpanjaka mba haka sy hiaro ilay vohitra ho toby stratejika hanoherana ireo Sakalava mananika an'Imerina.
Ny tantara voarakitra koa dia milaza fa Andriamioro sy Andrianjafimioro no isan'ireo mpanjaka farany nitondra tao an-toerana teo anelanelan'ny taonjato faha-17 sy faha-18.
Tamin'ny fiafaran'ny taonjato faha-18 dia nafindra tany Andramasina ny fitondrana ka tafiditra teo ambany fifehezan'Andriantsolo i Antongona.
🌄 Toerana tian'ny mpikaroka sy mpitia vakoka
Ankehitriny, voasokajy ho toerana arovana sy toeram-pikarohana ara-tantara sy arkeolojika i Antongona. Toerana ankafizin'ireo mpitia fitsangantsanganana an-tongotra, mpikaroka tantara ary mpankafy vakoka malagasy izy.
Ary raha tia toerana avo sy feno tantara ianao, dia isan'ny toerana azo tsidihina manaraka ihany koa i Ambohimiangara, izay tendrombohitra manan-tantara ao amin'iny faritra Imamo iny.
💧 Olan'ny famatsian-drano :
Hifandimby ny fizarana rano ho an'ny faritra maro eto andrenivohitra !
Noho ny tsy fahampian’ny famokarana rano sy ny fahasimban’ny tambajotra izay efa antitra, dia nanambara ny tompon'andraikitrin'ny Jirama fa hisy ny “tour d’eau” na fifandimbiasana amin'ny famatsiana amin’ireo faritra maro eto Antananarivo. Havoaka tsy ho ela ny fandaminana sy ny fizarana rano momba ny fandalovan’ny kamiao citerne amin’ireo faritra tena voakasik'izany. Maro ireo mponina no sahirana amin’ny fitadiavana rano noho ny fahatapahana maharitra. Na dia eo aza izany dia mampanantena fanatsarana tsikelikely ny fanjakana sy ny Jirama manomboka amin’ny faran’ny volana may ho avy izao.